> Forum > ๑۩۞۩๑ Kitap Dünyası - İlim Dünyası Kütüphanesi ๑۩۞۩๑ > Kuranı Kerim > Kuranda İnsan Psikolojisi > Sabâh
Sayfa: [1]   Aşağı git
  Yazdır  
Gönderen Konu: Sabâh  (Okunma Sayısı 1132 defa)
08 Şubat 2011, 20:53:54
ღAşkullahღ
Muhabbetullah
Admin
*
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 25.839



Site
« : 08 Şubat 2011, 20:53:54 »



Sabâh

 Dilciler tarafından fecrin eş anlamlısı olarak, gündüzün baş­langıcı, akşamın zıttı diye açıklanmıştır. Gadâtun veya ğadvetun/ kelimeleri de sabah anlamında kullanılmıştır [575]. Ancak bu kelimenin kapsadığı süre, sabah namazıyla güneş doğuncaya ka­dar olan sınırlar içinde yorumlanmıştır. Buna göre bukratun/ de aynı zamanı kapsar [576]. kelimesi Kur'an'da on altı yerde geç­mektedir. Bunların bir kısmı fiil olarak, (Al-i 'İmrân, 121; Kalem,22, 25),   diğerleri  ise ğuduvvu/ el-ğedatu/ ğedâu/ (En'âm, 52; Sebe’ 12; Mü'min, 46) şeklinde isim-mastar olarak kullanılmıştır. "yarın" (Yûsuf, 12; Kehf, 23; Haşr, 18; Kamer, 26) anlamında kullanılmıştır [577]. Bukratun/ kelimesi ise, Kur'an'­da on bir yerde "sabah" anlamında kullanılmaktadır.

A'râf sûresi 98; Tâ-Hâ sûresi 59; Nâzi'ât sûresi 29, 46; Şems sûresi 1; Duhâ sûresi 1. ayetlerde isim olarak kullanılan "dûhâ" kelimesi ise, belli bir günün başlangıcı şeklinde açıklanmıştır [578]. Tâ-Hâ sûresinin 119. ayetinde sıcaklık anlamında fiil olarak kulla­nılan "tedhâ" kelimesi de, müradifleri ile aynı vakti anlatmaktadır. Vakıa sûresinin 36. ayetindeki ebkâr/ kelimesi, fecr değil de fe­cirden biraz sonra başlayan vakittir. Nitekim, Bakara sûresinin 68. ayetindeki "körpe" kelimesi, bunu teyîd eden biyolojik zaman ölçeğidir [579]. kelimesi, gündüzün evveli manasını ifade ermekle birlikte, bazı dilciler, onu asr manasında anlamıştır. 'Asr kelimesi için verilen "sıkmak [580]manası dikkati çekmektedir.

Es-subhatu, es-sebhatu "sabah uykusu'" [581] demektir. Bu vakitteki uyku sebebiyle Araplar, söz konusu vakit için yevmu's-sabâh/ yevmu'l-ğârati, akın anı, akına teşvik için yâ sabâhâh/ ifadesini kullanmaktadırlar. Rivayete göre, Hz. Peygamber "yakın akrabanı ziyaret et" (Şuarâ, 214) ayeti na­zil olduğu zaman, Safa tepesine çıkarak böyle seslenmiştir [582]. Ay­rıca kırmızılığa varan siyahlık, bozluk, kırlık yakın kırmızı ve beyaza çalan renk, saçının siyahlığı kırmızı olan, kandilin alevi, lamba, sa­bah vaktinde yapılan işler, yeme içme de sabah kelimesinin türevleriyle ifade edilmiştir. Yine bu bağlamda esbeha/ bir hal­den bir hale geçişi bildirirken, esbih/ şeklindeki emri, "uyan" manasında, 'kalk ve rüştünü gör" demektir. Sabah kelimesi zaman zarfı olarak her şeyi kapsar [583]. Kur'an'da sabah kelimesi ve iştikakı kırk beş yerde geçmektedir. Bunlardan yirmi dokuzu fiil olarak; yedi yerde isim-mastar olarak, şekillerinde; beş yerde, ism-i fuil olarak şeklinde; beş yerde de ismi alet olarak şeklinde geçmektedir. Fiil olarak kullanılanlar­dan (Mâide, 30, 31, 53, 102; Âl-i 'İmrân, 103; A'râf, 78, 91; Ka­lem, 20) hal değiştirmek manasına kullanılanlar olduğu gibi, sa­bahlamak (Rûm, 17; Kamer, 38) manasına kullanılanlar da vardır. İsim-mastar olarak kullanılanlar zaman zarfı olarak sabah vaktini bildirmektedir (En'âm, 96; Hûd, 81; Saffât, 177; Müddessir, 34; Tekvîr, 18; 'Âdiyât, 3). İsm-i fail olarak kullanılanlar (Hicr, 66, 83; Saffât, 137; Kalem, 17, 21) sabah vaktine girişin mahiyetini belir­tir. İsmi alet olarak geçenler de lamba, kandil, ışık manalarında (Nur, 35; Fussilet, 12; Mülk, 5) kullanılmıştır.

Kur'ân'da sabah anlamında kullanılan bir başka kelime de) felak/ (En'âm, 95, 96; Şuarâ, 63; Felak, 1) lafzıdır. Fecr kelimesi ile karşılık bulan bu kelime yarmak, İfrat derecesindeki şiddet, sü­rat, örfte sabah, amûdî olan ve yeni ağarıp açılmaktan ibaret olan fecir, varlık nuruyla yarı aydınlanan yokluk, kabirden ve evden çı­kış, sürür ve hüzün, çatlaktan yarılıp çıkan sonucun vasfı, [584] mahlukatın tamamı şeklinde anlaşılmıştır. Nitekim Kur'ân, bu kelimeye En'âm sûresinin 95. ayetinde fâlik/ şeklinde süreklilik ifade eden ism-i fail sîgasıyla işaret etmektedir. Allah'ın, Hz. Musa'ya denizi yarması, “felak” kelimesinin ortaya koyduğu nitelikte bir olay ola­rak değerlendirilmiştir [585]. Sabah kelimesinin ifade ettiği vaktin, sa­bah namazının vakti olduğu, felak kelimesinin bildirdiği vaktin ise, kıyametin vakti ile bir benzerlik arz ettiği şeklinde açıklamalar ya­pılmıştır [586]. Hûd sûresinin 114. ayetinde geçen "taraf" kelimesi de sabah namazı vakti manasını ifade etmektedir. İmam-ı A'zam bu kelime ile sabahın aydınlığa yakın bir vakti anladığı, dolayısıyla sabah namazının da o vakitte kılınacağı kanaatini izhar etmiştir [587]. Kur'ân'da sabah, yahut sabah namazı vakti Kaf sûresinin 39. aye­tinde, Bakara sûresinin 238. ayetinde Âl-i İmrân sûresinin  72. ayetinde gibi terkiplerle de  ifade edilmiştir.  Sabah  vaktini  bildiren  bütün  müfred  kelimeler ve miştir. Sabah vaktini bildiren bütün müfred kelimeler ve terkipler kozmolojik değişimi anlatmaktadır. Odak kelime olan "sabah" ke­limesi etrafında toplanan anahtar kelimelerin, sabahı ifade etmele­ri sabah vaktini tefsir amacına yönelik düşünülebilir. Anahtar ke­lime olan kelimeleri, fecr kelimesiyle değil de sabah kelimesiyle açıklanmıştır. Çünkü gerek bu kelimeler, gerekse ilgili ayetlerde geçen terkipler, sabah vaktini açıklarken, güneş doğma­dan öncesine işaret etmektedirler. Halbuki sabah, bir taraftan söz konusu kelime ve terkiplerin ifade ettiği zamanı, diğer taraftan da fecr kelimesinin beraberinde getirdiği değişimi ve zamanı içermek­tedir. Aslî manada fecr ile ilişkilendirilirken, girerken fecirden son­ra güneşin doğma vaktine kadar olan süre için ondan ayrılır, özel manada ilişki içinde bulunduğu kelime ve terkiplerle ilişkiye girer ve onlarla aynı değişimi ve aynı zamanı paylaşır.

Ayrıca fecr kelimesinin ifade ettiği zaman karanlıktan kurtuluş mücadelesidir. Nitekim fecr-i kâzipte, bu mücadele görülmektedir. Halbuki sabahın ifade ettiği manada böyle bir mücadele yoktur. Sabah kelimesinin iştikakında, sâra/ manasında nakıs fiil olarak değişim ifade edenler olduğu gibi, tam fiil olarak kullanılıp sabah vaktini belirleyenler de vardır. Binaenaleyh her sabah bir değişim­dir, fakat her değişim bir sabah değildir. Bu perspektiften bütün mahlukatı ifade eden kelimesi, tümelden tikele doğru kayışı ifade eder. Felak, fecr ve sabahın ortak yönü, hepsinin bir akın anını, ölümden hayata, yokluktan varlığa çıkışı ifade etmeleridir. Görünen o ki sabahı ifade eden kelimelerin her biri, kozmoloji içe­risinde mekâna uygun olarak rölatif bir yapı ortaya koymakta, pratik hayat da zaman kavramı içerisinde ayrı bir özel mana yük­lenmektedir. Bu nedenle rölativite felak kelimesi ile varlığın yaratı­lışını da kapsamaktadır.

Sabah kelimesi odak kelime olarak alınırsa felak, fecr, bukra, taraf, vechu'n-nehâr, kable tulûiş-şems, ğadât gibi kelimeler, an­lamdaşlık, duhâ, zuhr, asr, mesâ, 'ışâ, anâe'1-leyl gibileri de karşıt anlam ilişkisi içindedir. Bu şekildeki tahlil ile zaman kavramının manevî cephesi bertaraf edilmemekte, aksine her fiziki işleyişin arka planında bir manevi plan ve manevi gücün var olduğunun zih­nen jimnastiği yapılmaktadır. [588]


[575] el-Cevherî, I. 380, 381; er-Râgıb el-Isfahânî, s. 273; er-Râzî, Tefsir, XII, 194-195; ez-Zâvî, II, 792; İbn Manzûr, II, 502-507.

[576] er-Râzî, Tefsir, XXIV, 5; XXX, 229; İbn 'Âsim, s. 66.

[577] el-Beydâvî, II, 20, 480.

[578] el-Beydâvî, II, 481.

[579] ez-Zeccâc, I, 150; er-Râzî. Tefsir, XXIV, 5.

[580] el-Cevherî, II, 749; ez-Zebîdî, III, 403-405.

[581] er-Râgib el-Isfahânî, s. 273; İbn Manzûr, II, 502-507; ez-Zâvî, II, 792.

[582] İbn Kesîr, III, 349; İbn Manzûr, II, 502-507.

[583] el-Cevherî, I, 380-381; er-Râgıb el-Isfahânî, s. 273; İbn Manzûr, II, 502-507; ez-Zâvî, II, 792.

[584] Yazır, IX, 6367-6372.

[585] er-Râgıb el-Isfahânî, s. 385; İbn Manzûr, X, 310-311; ez-Zâvî, II, 52.

[586] er-Râzî, Tefsir, XXXII, 176.

[587] er-Râzî, a.g.e., XVIII, 58-59.

[588] Dr. Faiz Kalın, Kur’an’da Zaman Kavramı, Rağbet Yayınları: 146-150.


[Bu mesajın devamını görebilmek için kayıt olun ya da giriş yapın
Bu Sayfayi Paylas
Facebook'a Ekle
Moderatöre Bildir   Kayıtlı
Müslüman
Anahtar Kelime
*****
Offline Pasif

Mesajlar: 132.039


View Profile
Re: Sabâh
« Posted on: 18 Ocak 2022, 10:51:49 »

 
      uyari
Allah-ın (c.c) Selamı Rahmeti ve Ruhu Revani Nuru Muhammed (a.s.v) Efendimizin şefaati Siz Din Kardeşlerimizin Üzerine Olsun.İlimdünyamıza hoşgeldiniz. Ben din kardeşiniz olarak ilim & bilim sitemizden sınırsız bir şekilde yararlanebilmeniz için sitemize üye olmanızı ve bu 3 günlük dünyada ilimdaş kardeşlerinize sitemize üye olarak destek olmanızı tavsiye ederim. Neden sizde bu ilim feyzinden nasibinizi almayasınız ki ? Haydi din kardeşim sende üye ol !.

giris  kayit
Anahtar Kelimeler: Sabâh rüya tabiri,Sabâh mekke canlı, Sabâh kabe canlı yayın, Sabâh Üç boyutlu kuran oku Sabâh kuran ı kerim, Sabâh peygamber kıssaları,Sabâh ilitam ders soruları, Sabâhönlisans arapça,
Logged
24 Ocak 2019, 14:25:15
Mehmed.
Görevli Sorumlusu
*
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bay
Mesaj Sayısı: 18.091



Site
« Yanıtla #1 : 24 Ocak 2019, 14:25:15 »

Esselamu aleyküm Rabbim bizleri Kur an yolundan ayırmasın Rabbim paylaşım için razı olsun
[Bu mesajın devamını görebilmek için kayıt olun ya da giriş yapın
Bu Sayfayi Paylas
Facebook'a Ekle
Moderatöre Bildir   Kayıtlı

Hizmet nimettir.
24 Ocak 2019, 16:47:46
Ceren

Çevrimdışı Çevrimdışı

Mesaj Sayısı: 26.536


« Yanıtla #2 : 24 Ocak 2019, 16:47:46 »

Esselamu aleykum.bizleri geceden sabaha ulaştıran rabbe binler kez subhanallah. Rabbim bizleri kur anın yolundan ayırmasın inşallah. ..
[Bu mesajın devamını görebilmek için kayıt olun ya da giriş yapın
Bu Sayfayi Paylas
Facebook'a Ekle
Moderatöre Bildir   Kayıtlı
24 Ocak 2019, 16:48:29
Ceren

Çevrimdışı Çevrimdışı

Mesaj Sayısı: 26.536


« Yanıtla #3 : 24 Ocak 2019, 16:48:29 »

Esselamu aleykum.bizleri geceden sabaha ulaştıran rabbe binler kez subhanallah. Rabbim bizleri kur anın yolundan ayırmasın inşallah. ..
[Bu mesajın devamını görebilmek için kayıt olun ya da giriş yapın
Bu Sayfayi Paylas
Facebook'a Ekle
Moderatöre Bildir   Kayıtlı
25 Ocak 2019, 02:53:59
Sevgi.
Bölüm Görevlisi
*
Çevrimdışı Çevrimdışı

Cinsiyet: Bayan
Mesaj Sayısı: 17.154



« Yanıtla #4 : 25 Ocak 2019, 02:53:59 »

Aleyküm Selam. Rabbim bizleri Kur'an yolundan gidenlerden eylesin inşaAllah..Amin Ecmâin
[Bu mesajın devamını görebilmek için kayıt olun ya da giriş yapın
Bu Sayfayi Paylas
Facebook'a Ekle
Moderatöre Bildir   Kayıtlı
Sayfa: [1]   Yukarı git
  Yazdır  
 
Gitmek istediğiniz yer:  

TinyPortal v1.0 beta 4 © Bloc
|harita|Site Map|Sitemap|Arşiv|Wap|Wap2|Wap Forum|urllist.txt|XML|urllist.php|Rss|GoogleTagged|
|Sitemap1|Sitema2|Sitemap3|Sitema4|Sitema5|urllist|
Powered by SMF 1.1.21 | SMF © 2006-2009, Simple Machines
islami Theme By Tema Alıntı değildir Renkli Theme tabanı kullanılmıştır burak kardeşime teşekkürler... &