๑۩۞۩๑ Kitap Dünyası - İlim Dünyası Kütüphanesi ๑۩۞۩๑ => Süneni Ebu Davud => Konuyu başlatan: Zehibe üzerinde 11 Ocak 2012, 08:09:39



Konu Başlığı: Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak
Gönderen: Zehibe üzerinde 11 Ocak 2012, 08:09:39
Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak Ve Hükümleri

 

Bu ve benzeri meseleler Hanefî mezhebinde on iki mesele diye bilinen meselelerden biridir. Özeti şöyledir;

Herhangi bir namazdan soma son rekâtında teşehhüd miktarı oturmakla namazın farzları bitmiş olur mu? Yoksa namaz kılanın namazdan kendi sun'u olan bir fiilde namazdan çıkması farz mıdır? Ebû Hanife'ye göre farzdır.Ebû Yusuf ile İmam Muhammed'e göre farz değildir. Yalnız namazdan se­lâm ile çıkmak ittifakla vâcibtir. Vacibi sehven terk eden kişi, sehiv secdesi yapmalıdır; aksı halde o namazı vakit varsa iade etmesi de vâcibtir. Çünkü Hanefi mezhebindeki kaideye göre "Vacibi terk edilen namaz, keraheti tah-rimiyye ile sahihtir. Kerâhet-i tahrimiyye ile kılmanher namazın vakit içinde iadesi vâcibtir." Durum böyle olunca, selâmı terk ederek namazdan çıkma her ne kadar zimmetten namaz borcunu düşürüyor ise de, namazın kemâli için vakit içerisinde iadesi gerekir. Hadis sarihlerinin Hanefilere mutlak ola­rak nisbet ettikleri hüküm, namazın farzlarının tamam olup olmaması bakı­mındandır. Yoksa namaz eksiksiz, kusursuz olarak tamdır, demek değildir. İshâk b. İbrahim de, "kişinin teşehhüd miktarı oturduktan sonra se­lâm vermeden namazdan çıkmasıyla namazı tamamlanmış olur" demekte­dir. Sözü geçen bu âlimler görüşlerinin doğruluğuna "Resûluiiah (s.a.) İbn Mes'ûd (r.a.)'in elini tutarak şöyle buyurmuştur: "İşte teşehhüdü bu şekil­de edâ ettin mi, namazın tamdır. Kalkıp gitmek istersen, kalkıp gidebilirsin, oturmak istersen oturabilirsin" mealindeki ileride gelecek 970  no'lu hadis-i şerifi delil getirirler. İşte İbn Mes'ûd (r.a.)'in bu hadis-i şerifi mezkûr âlim-lerce iki yönden delil getirilmek istenmiştir:

1. Bu hadis-i şerifte teşehhüdden sonra selâm vermeden namazdan çı­kan kimsenin namazının edâ edilmiş olduğu ifade ediliyor. Eğer selâm farz olsaydı bu kimsenin namazı edâ edilmiş sayılmazdı.

2. Eğer selâm vermek farz olsaydı, Resul-i Ekrem İbn Mes'ûd (r.a.)'u teşehhüd miktarı oturduktan sonra namaza devam etmekle, kalkıp gitmek arasında muhayyer bırakmazdı. Rükün (farz) namazın kendisiyle edâ edil­diği şeydir. Selâm ise, namazdan çıkış ve namazı terk etmektir. Zira selâm başkasına yöneltilen bir hitab olması sebebiyle namaza aykırı bir davranış­tır. Bu itibarla namaza aykırı bir davranışın rükün sayılması imkânsızdır.

Ashâb-ı Ivirâmın ve tabiîlerin büyük çoğunluğu ile onlardan sonra ge­len âlimlerin ekseriyeti ise, bir sonra gelecek olan "namazın anahtarı taha­rettir, Ia lirimi tekbirdir ve tahlili selâm vermektir" mealindeki 618 no'lu hadis-i şerifi delil getirerek selâm vermenin farz olduğunu söylerler. (Şafiî, Hanbelî ve Mâlikî âlimleri de bu görüştedirler). Ayrıca "Beni namaz kılarken gördü­ğünüz gibi namaz kılınız"[255] hadisini de delil getirerek, "Resul-i Ekrem (s.a.)'in selâm vermeden namazdan çıktığı görülmemiştir" derler. Mevzuu teşkil eden hadis-i şerifin de râvilerini tenkid ederek zayıf olduğunu söyler­ler. Şayet bu hadisin sahihliği kabul edilse bile rriensuhtûr, derler. Selâmın farz olmadığı görüşünü savunanların ikinci delili olan İbn Mes'ûd hadisindeki:

"İşte teşehhüdü bu şekilde edâ ettin mi namazın tamdır" cümlesinin Cenab-ı Peygamber (s.a.)'e değil, İbn Mes'ûd'a ait bir söz olduğunu iddia ederler.

İmam Nevevî de bu cümlenin hadis-i şerifin aslından olmadığı halde, hadisin cümleleri arasına sıkıştırılmış (müdrec) bir söz olduğunda hadis nafızları ittifak etmişlerdir demektedir.[256]

 

618. ...Ali (k.v.)'den; demiştir ki;

Resûlullah (s.a.) şöyle buyurdu: "Namazın anahtarı taharettir, tahrîmi (girişi) tekbîrdir, tahlili (çıkışı) selâm vermektir."[257]

 

Açıklama
 

Bu hadis-i şerifin genişçe izahı abdestin farzları bölümünde (61 no'lu) hadiste geçmiştir. Esasen hadisin yeri de orası olduğu halde, namazdan selâmla çıkmanın lüzumunu isbat maksadıyla münâ­sebet düştüğü için müellif burada ikinci defa tekrar etmiştir.[258]

[255] Buhârî, ezan 18; edeb 27; ahâd I; Dârimî, salât 42; Ahmed b. Hanbel, V, 53.

[256] Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Şamil Yayınları: 2/474-476.

[257] Ebû Dâvûd, tahâre 31; Tirmizî, tahâre 3; mevâkit 62; tbn Mâce, tahare 32; Dârimi, vudu 22; Ahmed b. Hanbel, I, 123.

     Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Şamil Yayınları: 2/476.

[258] Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Şamil Yayınları: 2/476.



Konu Başlığı: Ynt: Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak
Gönderen: Ceren üzerinde 04 Nisan 2018, 15:17:06
Esselamu aleykum.rabbim bizleri peygamber efendimiz gibi namaz kılan ve namazin feyzine rahmetine erişen kullardan eylesin inşallah. ..


Konu Başlığı: Ynt: Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak
Gönderen: sedanurr üzerinde 04 Nisan 2018, 17:00:49
Ve aleykümüsselam dinimizin direği olan namazı dosdoğru bir şekilde kılanlardan olalım inşaAllah


Konu Başlığı: Ynt: Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak
Gönderen: Sevgi. üzerinde 05 Nisan 2018, 02:07:43
Aleyküm Selam. Namaz islamın şartı müminin miracıdır. ilk hesap Namazdan sorulucaktır. Rabbim bizleri vaktinde ve hakkıyla Namazını eda edenlerden eylesin. Aminn Ecmain


Konu Başlığı: Ynt: Son Rekâtın Sonunda Teşehhüd Miktarı Oturmak
Gönderen: Mehmed. üzerinde 05 Nisan 2018, 19:35:07
Ve aleykümüsselam Rabbim bizleri dinimizin direği gozumuzun olan namaza gereken önemi verenlerden eylesin Rabbim paylaşım için razı olsun