ilitam ,arapça klavye, ilahiyat, önlisans

๑۩۞۩๑ Kitap Dünyası - İlim Dünyası Kütüphanesi ๑۩۞۩๑ => Mükayeseli İbadetler İlmihali => Konuyu başlatan: Sümeyye üzerinde 28 Ağustos 2012, 14:34:26



Konu Başlığı: Zekâtın Devlet Gelirleri Arasındaki Yeri
Gönderen: Sümeyye üzerinde 28 Ağustos 2012, 14:34:26
4. BÖLÜM DEVLETİN ZEKÂT GELİRİ

13. Zekâtın Devlet Gelirleri Arasındaki Yeri

Çeşitli yollardan devlet hazinesine giren ve onu zengin­leştiren gelirlere Devlet Geliri (amme varidatı, kamu gelirleri veya amme gelirleri) [197] denir. Bu tanıma göre, devletin gelir kay­nakları çok çeşitlidir:


1- Vergi Gelirleri: [198]


 

Vergi gelirleri, mükellefin müslüman olup olmamasına göre üç grupta ele alınabilir:

 
Müslümanların Tâbi Olduğu Vergiler: Zekat

 

İslâm devletinin malî yapısının temel taşı ve daimî gelir kaynağı zekâttır. Zekât, bu malî öneminden başka, İslâm'ın üze­rine oturtulduğu beş temelden biridir. Namazdan sonra müslümanlara verilen görevlerin en önemlisidir. Zekâtın bu önemi, ona/en yüksek dereceden dini bir kutsallık verir ve böylece, onun kolay, ucuz ve gönüllü olarak elde edilmesini sağlar. İslâm'ın insanlar üzerindeki nüfuzu ne kadar büyük olursa, kaçamak şansı da o ka­dar az olur.

Muayyen ölçüde zengin olanlar deve, sığır, koyun-keçi, çeşitli ziraî mahsuller, altın, gümüş, ticaret eşyası, nakit gibi mal­larından zekât öderler. Bu malların vergiye tâbi miktarı (matrahın enazına nisab denir) ile vergi nispetleri değişik olmakla birlikte, nisab yaklaşık olarak birbirine yakın, muayyen bir zenginlik ve servet seviyesidir.




[197] Genel olarak devlet gelirleri konusu için bkz. Erginay, Kamu Maliyesi, s. 7-17; Nadaroğlu, Kamu Maliyesi Teorisi, s. 179-205.

islâm devletinin gelirleri konusunda bkz. Ebû Yusuf, Ya'kub b. İbrahim, Kıtabu'l-Haraç, Bulak 1302, (çev. Ali Özek, İstanbul 1973, İÜÎF y., 344 s.); İbn Receb, Ebu'l-Ferec Abdurrahman b. Ahmed el-Hanbelî, el-İstihrac li-Ahkami'l-Harac, Yay. Abdullah Sıddik, Mısır 1934, 2. B.; Kudame b. Ca'fer: el-Harac ve üanı'atu'l-Kitabe, Yay. Muhammed Hüseyin ez-Zubeydî, Bağdad 1981; el-Kuraşî, Yahya b. Adem, Kitabu'l-Harac, Yay. Ahmed Muhammed Şakir, Kahire 1949, es-Selefıyye; Ebu Ubeyd, el-Kasım b. Sellam, Kitabu'l-Emval, Yay. Muhammed Halil Herras, Beyrut 1986; İbn Zenceveyh; Kitabu'l-Emval, Süleymaniye Küt., No: 141 (fotokopi) ayrıca Yay. Şakir Dib Feyyâd, III c, Kıyad 1986; Fuad Ali İbrahim, el-Mevaridu'l-Maliyye fı'l-İslâm, Mısır 1972, 3. o.; Hasen, Abdurrahman, el-Mevaridü'l-Maliyye fı'l-İslâm, Kahire 1961; el-Hatıb, Abdulkerim, es-Siyasetu'l-Maliyye fi'l-İslâm, Beyrut 1975, 2. B.; en-Nevavî, Abdulhahk, en-Nizamu'l-Matî fi'l-İslâm, Mısır 1971; Siddıki, S. A., Publıc Finance in Mâm, Lahore 1952 (çev. Rasira Özdenören, İslâm devletinde Malî Yapı, İstanbul 1972, Fikir Yayınları); Bilmen, Ömer Nasuhi, HFK, C. IV, S 72-143; Ahmed, İslâm İktisadı, s. 168-170.

[198] Vergi gelirleri konusunda önceki dipnottakilere ilaveten bkz. İnalcık, Halil, -İslam Arazi ve Vergi Sisteminin Teşekkülü ve Osmanlı Devrindeki Şekillerle Mukayesesi". AÜİF, İslâm İlimleri Enstitüsü D., 1 (İstanbul 1959); Lokkegaard, Frede, İslamic Taxation in. the Classic Period, Copenhagen 1950; Tuğ, Salih, İslâm Vergi Hukukunun Ortaya Çıkışı, Ankara 1963, AÜİF y., 112 s,   Doktora Tezi."